Đội nào phụ thuộc sân nhà nhất? Điểm sân nhà và sân khách của 76 đội

Bài lợi thế sân nhà cho thấy ở năm giải lớn châu Âu, chủ nhà thắng nhiều hơn đội khách khá rõ. Nhưng đó là số trung bình của cả giải. Mỗi đội có thể hưởng lợi từ sân nhà rất khác nhau. Có đội gần như "bất khả chiến bại" trên sân mình nhưng lép vế khi đi xa. Có đội lại đá như nhau ở đâu cũng vậy.

Tôi tính số điểm trung bình mỗi trận mà từng đội giành được trên sân nhà và sân khách trong ba mùa 2023/24 tới 2025/26. Chỉ tính các đội đá ít nhất 50 trận sân nhà và 50 trận sân khách ở năm giải lớn trong giai đoạn này, tổng cộng 76 đội.

Chênh lệch trung bình

Trung bình, một đội giành nhiều hơn khoảng 0,36 điểm mỗi trận khi đá trên sân nhà so với khi đá sân khách. Qua 19 trận sân nhà và 19 trận sân khách của một mùa 20 đội, chênh lệch này tương đương khoảng 7 điểm. Đó là khoảng cách giữa một vị trí giữa bảng và một suất dự cúp châu Âu.

Những đội hưởng lợi nhiều nhất

Atlético Madrid đứng đầu với khoảng cách rất lớn: gần 2,5 điểm mỗi trận trên sân nhà, chỉ khoảng 1,4 điểm mỗi trận khi đi xa. Chênh lệch hơn 1 điểm mỗi trận là con số hiếm thấy. Sân Metropolitano với khán giả cuồng nhiệt và lối chơi đặt nặng phòng ngự, sức ép có lẽ giải thích được một phần.

Newcastle và Marseille tiếp theo, đều là những câu lạc bộ có sân lớn và khán giả nổi tiếng nhiệt tình: St James' Park và Vélodrome.

Những đội như Osasuna, Mallorca, Valencia cũng nằm trong nhóm đầu. Đây là các đội giữa bảng ở La Liga, đá trên sân nhà khó chịu nhưng thiếu sức mạnh khi đi xa.

Những đội không cần sân nhà

Ở đầu kia, có năm đội trong 76 đội lại giành nhiều điểm hơn khi đá sân khách. Wolfsburg và Toulouse là hai ví dụ rõ nhất.

PSG đáng chú ý theo một cách khác: khoảng 2,31 điểm mỗi trận ở cả sân nhà lẫn sân khách. Khi một đội mạnh hơn hẳn phần còn lại của giải, sân bãi gần như không quan trọng nữa. Họ thắng ở đâu cũng vậy.

Đọc những con số này thế nào

Có vài điều cần thận trọng.

Ba mùa vẫn là ít. Mỗi đội có khoảng 50 tới 57 trận sân nhà. Với cỡ mẫu như vậy, chênh lệch 0,2 tới 0,3 điểm có thể là ngẫu nhiên. Chỉ những khoảng cách rất lớn như của Atlético mới đáng tin hơn.

Đội thay đổi theo thời gian. Đội hình, huấn luyện viên, thậm chí sân vận động có thể thay đổi trong ba mùa. Một đội chuyển sang sân mới có thể mất đi một phần lợi thế quen thuộc.

Lịch thi đấu khác nhau. Nếu một đội tình cờ gặp nhiều đối thủ mạnh trên sân khách hơn trên sân nhà, con số sẽ bị lệch.

Mô hình xử lý thế nào

Mô hình của Goalmi không tính lợi thế sân nhà riêng cho từng đội. Mọi đội chủ nhà được cộng như nhau, như ghi ở trang phương pháp. Lý do là cỡ mẫu: với khoảng 50 trận sân nhà mỗi đội, một hệ số riêng dễ bị kéo theo những dao động ngẫu nhiên vừa nói ở trên. Đây cũng là một giới hạn đã biết của mô hình.

Tuy vậy, bảng ở trên vẫn hữu ích khi bạn đọc một bài nhận định. Nếu mô hình cho Atlético Madrid 55% thắng trên sân nhà, có thể con số thực tế còn cao hơn một chút. Nếu đội chủ nhà là Wolfsburg, có lẽ đừng kỳ vọng nhiều vào lợi thế sân bãi.

Hỏi nhanh

Vì sao chỉ lấy đội đá đủ ba mùa? Một đội mới thăng hạng chỉ có khoảng 19 trận sân nhà mỗi mùa. Với cỡ mẫu nhỏ như vậy, chênh lệch điểm giữa sân nhà và sân khách có thể lệch rất xa chỉ vì vài trận thua sát nút. Ba mùa liên tục cho khoảng 50 trận mỗi bên, vẫn chưa nhiều nhưng đỡ nhiễu hơn hẳn.

Đội có chênh lệch âm thì yếu ở sân nhà? Không hẳn. Thường đó là đội mạnh, thắng đều ở mọi nơi, nên khoảng cách giữa hai sân gần bằng không. Chỉ cần vài trận hòa đáng tiếc ở nhà là con số chuyển sang âm.

Sân vắng khán giả có làm thay đổi bảng? Ba mùa trong bảng đều có khán giả đầy đủ. Nếu tính cả các mùa thi đấu không khán giả năm 2020 và 2021, lợi thế sân nhà chung sẽ thấp hơn rõ, vì vậy chúng tôi không đưa giai đoạn đó vào.

Bảng này có dùng trong nhận định? Không trực tiếp. Bài nhận định dùng mô hình, và mô hình cộng lợi thế sân nhà như nhau cho mọi đội. Bảng ở đây chỉ để bạn đọc tham khảo khi tự xem xét một trận.

Tóm tắt

• Trung bình mỗi đội giành nhiều hơn khoảng 0,36 điểm mỗi trận khi đá sân nhà.
• Atlético Madrid phụ thuộc sân nhà nhiều nhất, hơn 1 điểm mỗi trận.
• Năm trong 76 đội giành nhiều điểm hơn khi đá sân khách.
• PSG đá như nhau ở mọi nơi.
• Mô hình Goalmi dùng hệ số sân nhà chung theo giải.

Dữ liệu: football-data.co.uk, ba mùa trọn 2023/24 tới 2025/26, năm giải lớn châu Âu. Tên đội theo cách ghi của nguồn dữ liệu.